Van kassengebied tot woonwijk: waar Nederland aardwarmte gebruikt
Aardwarmte wordt in Nederland al gewonnen, maar dat betekent niet dat je thuis zomaar op een geothermiebron kunt aansluiten. De bestaande projecten laten zien waar de techniek wordt toegepast en welke rol warmtenetten daarbij spelen.
Wie zoekt naar geothermie in Nederland, vindt vooral projecten in gebieden met veel glastuinbouw en enkele voorbeelden van warmte voor gebouwen en woningen. Dat verschil is belangrijk: diepe aardwarmte wordt doorgaans centraal gewonnen en via leidingen vervoerd. Of je er thuis iets aan hebt, hangt dus niet alleen af van de bodem onder je huis, maar ook van een lokaal warmtenet en de beschikbaarheid van warmte.
Waar draait geothermie al in Nederland?
De meeste bestaande toepassingen zijn te vinden in glastuinbouwgebieden. Daar kunnen bronnen warmte leveren aan kassen en aan een warmtenet voor meerdere afnemers. Voorbeelden zijn Agriport A7 bij Middenmeer, Pijnacker, Luttelgeest, de Koekoekspolder bij IJsselmuiden en verschillende locaties in het Westland. De projectkaart van Geothermie Nederland beschrijft waar installaties liggen en waarvoor de warmte wordt gebruikt.
In het Westland wordt aardwarmte niet alleen voor kassen ingezet. Volgens de projectinformatie van Aardwarmte Vogelaer is in december 2025 een tweede installatie in gebruik genomen die ook woningen in Monster van warmte voorziet. Dat maakt de streek een voorbeeld van hoe een bron meerdere soorten afnemers kan bedienen.
Welke rol spelen warmtenetten?
Bij diepe geothermie komt warm water uit een diepe aardlaag omhoog. Een warmtewisselaar draagt de warmte over aan water in een leidingnet; het afgekoelde bronwater gaat terug de ondergrond in. Een warmtenet is nodig om de warmte naar woningen, bedrijven of kassen te brengen. De uitleg van de Rijksoverheid over aardwarmte beschrijft dit systeem en vermeldt dat voor opsporing en winning op diepte vergunningen nodig zijn.
Dat verklaart waarom een bestaande bron niet automatisch een optie is voor ieder huis in de omgeving. Er moet ook een passend netwerk zijn, met voldoende capaciteit en een route naar de gebouwen die warmte afnemen. Bij plannen voor een wijk of VvE zijn daarom niet alleen de ondergrond en de bron van belang, maar ook de ontwikkeling van het warmtenet en de aansluiting van het gebouw.
Wat is het verschil met de Delftse toepassing?
In Delft is aardwarmte sinds 25 februari 2026 in gebruik voor gebouwen en studentenwoningen van DUWO en voor de TU Delft Campus. De komende jaren worden volgens Geothermie Nederland over de start van Geothermie Delft ook Voorhof en Buitenhof op het warmtenet aangesloten. Het project laat zien dat diepe aardwarmte naast glastuinbouw ook een rol kan spelen in de gebouwde omgeving, mits er een collectief netwerk beschikbaar is.
Voor individuele woningen blijft dat iets anders dan een bodemwarmtepomp. Bij zo’n pomp komt warmte uit de ondiepe bodem en wordt die met elektriciteit bruikbaar gemaakt voor verwarming. Lees bij het vergelijken van technieken ook over de rol van een bodemwarmtepomp. Warmte-koudeopslag is eveneens een afzonderlijke techniek, bedoeld om warmte en koude in de bodem op te slaan en later te benutten: zo werkt warmte-koudeopslag.
Hoe beoordeel je een project bij jou in de buurt?
Begin met de vraag of de bron al warmte levert of nog in ontwikkeling is. Bekijk daarna wie de afnemers zijn: alleen kassen, gebouwen, woningen of een combinatie. Controleer vervolgens of er een warmtenet bestaat of wordt aangelegd dat jouw straat of complex kan bereiken. Een projectlocatie op een kaart is op zichzelf geen toezegging dat een woning kan aansluiten.
Voor huiseigenaren en VvE-bestuurders is vooral de lokale situatie doorslaggevend: de plannen voor het warmtenet, de aansluitmogelijkheden van het gebouw en de warmtevoorziening die daadwerkelijk wordt aangeboden. Wil je de verschillende vormen van aardwarmte naast elkaar zetten, bekijk dan welke soorten aardwarmte woningen kunnen verwarmen. Daarmee voorkom je dat een diepe bron in de regio wordt verward met een individuele oplossing voor je eigen woning.
Veelgestelde vragen
Kan ik mijn woning rechtstreeks op een geothermiebron aansluiten?
Meestal niet rechtstreeks. Diepe aardwarmte wordt centraal gewonnen en de warmte wordt via een warmtenet naar aangesloten gebouwen vervoerd. Je woning moet dus binnen het bereik liggen van een netwerk dat aardwarmte levert, en het netwerk moet jouw straat of gebouw aansluiten. Een individuele bodemwarmtepomp is een andere techniek en werkt niet hetzelfde als een diepe geothermiebron.
Is geothermie hetzelfde als een bodemwarmtepomp?
Nee. Geothermie gebruikt warm water uit diepe aardlagen, dat naar boven wordt gepompt en na warmteafgifte terug de ondergrond in gaat. Een bodemwarmtepomp haalt warmte uit de ondiepe bodem en gebruikt elektriciteit om die warmte op een bruikbaar niveau te brengen. Het zijn verschillende technieken, met andere installaties en schaalniveaus.
Waar kan ik zien of er een aardwarmteproject bij mij in de buurt is?
De kaart met Nederlandse projectlocaties van Geothermie Nederland geeft een overzicht van gerealiseerde projecten en hun toepassingen. Voor vergunningen en mogelijke toekomstige locaties verwijst de organisatie naar de geothermiekaart van NLOG. Een project of vergunning in de buurt betekent niet automatisch dat jouw woning al op aardwarmte kan worden aangesloten.
In de rubriek Geothermie